Home Nieuwskamer Kwaliteitsbeelden: waar staan we nu?

Geschreven op:

Kwaliteitsbeelden: waar staan we nu?

Zorgaanbieders die onder het Generiek Kompas vallen, zijn verplicht jaarlijks een kwaliteitsbeeld op te stellen en openbaar te maken. Kwaliteitsbeelden moeten zichtbaar maken hoe zorgorganisaties werken aan kwaliteit van bestaan, leren en verbeteren. Maar wat merken professionals daarvan in de dagelijkse praktijk? En ontwikkelen deze jaarlijkse documenten zich daadwerkelijk tot een bruikbaar leerinstrument?

Drie recente onderzoeken belichten dit vanuit verschillende kanten: de ervaringen van professionals, de ontwikkeling van twintig kwaliteitsbeelden en landelijke patronen in bijna achthonderd kwaliteitsbeelden. Samen geven ze een actuele stand van zaken én laten ze zien waar nog kansen liggen.

Ervaringen van professionals

Het NIP heeft psychologen in de ouderenzorg gevraagd naar hun ervaringen met kwaliteitsbeelden. Deze uitvraag maakte deel uit van een bredere ervaringsmeting onder professionals in de ouderenzorg. Dezelfde vragenlijst is voorgelegd aan specialisten ouderengeneeskunde, verpleegkundigen en sociaal werkers.

De uitkomsten geven een gemengd beeld. Veel professionals kennen het kwaliteitsbeeld en geven aan dat hun organisatie ermee werkt. De meerwaarde wordt vooral gezien in het stimuleren van leren, reflectie en verbetering en in het voeren van het gesprek over kwaliteit. Tegelijkertijd is de verbinding met de dagelijkse zorgpraktijk nog niet voor iedereen duidelijk. Er liggen daarom kansen om kwaliteitsbeelden praktischer en betekenisvoller te maken voor professionals. Daarbij is van belang dat het Generiek Kompas relatief recent is ingevoerd en het werken met kwaliteitsbeelden binnen veel organisaties nog volop in ontwikkeling is.

Vervolgonderzoek naar twintig kwaliteitsbeelden

De Universiteit Maastricht heeft voor het tweede jaar dezelfde twintig kwaliteitsbeelden onderzocht. Daarmee wordt zichtbaar hoe deze documenten zich ontwikkelen en in hoeverre ze bijdragen aan inzicht in de kwaliteit van zorg, de kwaliteit van bestaan en de lerende beweging binnen de ouderenzorg.

De kwaliteitsbeelden over 2025 blijken nog grotendeels vergelijkbaar met die over 2024. Volgens de onderzoekers kunnen ze verder uitgroeien tot waardevolle leerinstrumenten. Daarvoor is het belangrijk om te focussen op enkele relevante kwaliteitsvraagstukken, de volledige leer- en verbetercyclus zichtbaar te maken en in een volgend kwaliteitsbeeld terug te komen op eerder ingezette verbeteringen. Ook adviseren de onderzoekers om beschikbare gegevens en ervaringsverhalen beter te benutten.

Lees meer over dit onderzoek naar kwaliteitsbeelden.

Landelijke rode dradenanalyse

Daarnaast analyseren de Kompaspartijen samen met een onafhankelijk onderzoeksbureau bijna achthonderd kwaliteitsbeelden. Deze landelijke analyse moet duidelijk maken welke ontwikkelingen, terugkerende thema’s en leerpunten zichtbaar zijn in de manier waarop organisaties met het Generiek Kompas werken.

Ook wordt gewerkt aan praktische ondersteuning. Zo lopen er pilots waarin cliëntenraden verhalen van mensen met een zorgvraag ophalen, deze spiegelen met de verpleegkundige of professionele adviesraad en gebruiken om het kwaliteitsbeeld te verbeteren. De uitkomsten van de landelijke analyse worden in het najaar verwacht.

Wat de drie onderzoeken samen laten zien

De drie onderzoeken vullen elkaar aan: ze laten zien hoe professionals het werken met kwaliteitsbeelden ervaren, hoe afzonderlijke kwaliteitsbeelden zich ontwikkelen en welke landelijke patronen zichtbaar worden. De gezamenlijke inzichten ondersteunen de verdere toepassing van het Generiek Kompas en vormen input voor de tussentijdse evaluatie in 2027.