Het NIP ondersteunt deze doelen, maar maakt zich ook zorgen over een aantal andere maatregelen in het wetsvoorstel. Die hebben namelijk mogelijk grote gevolgen voor het welzijn van kinderen, jongeren en gezinnen. Ook kunnen ze grote gevolgen hebben voor de professionele autonomie van psychologen en voor de kwaliteit, veiligheid en tijdigheid van zorg – vooral in acute of complexe situaties.

Risico’s in het wetsvoorstel Reikwijdte Jeugdwet

Het NIP ziet onderstaande punten als grootste risico’s in het wetsvoorstel;

• Gebrek aan wettelijke borging samenstelling lokale team
  Het wetsvoorstel stelt geen eisen aan de samenstelling van het lokale team, terwijl het lokale team straks allerlei verregaande taken en bevoegdheden krijgt. Zo kunnen die teams straks, meer nog dan nu, zelf basisjeugdhulp gaan verlenen. Ook doen zij bijvoorbeeld onderzoek naar ‘passende jeugdhulp’ wanneer het verwijsrecht van artsen wordt afgebouwd. Wij hebben dan ook grote zorgen over het ontbreken van minimumeisen in de wet ten aanzien van de (ontwikkelingspsychologische) deskundigheid van het lokale team.
• Minder professionele ruimte en meer administratie
  Het wetsvoorstel leidt ertoe dat de autonomie van professionals ernstig onder druk komt te staan, doordat de beoordelingsruimte aanzienlijk wordt verkleind en er tegelijkertijd verantwoordingsdruk ontstaat. Zo zijn diagnostiek en behandeladvies niet meer leidend, maar ondergeschikt aan een normatief kader. Ook komt er een verplichting tot het aanbieden van behandeling op groepsbasis. De keuze hiervoor zou echter gebaseerd moeten zijn op individueel behandelbelang – zoals is vastgesteld door een professional (onder wie een K&J-psycholoog).
• Prikkels die niet bijdragen aan goede zorg
  De prikkels die het wetsvoorstel voor gemeenten met zich meebrengen zijn gericht op beheersbaarheid, sturing en kostenmijding boven kwaliteit en veiligheid van jeugdhulp. Dit geldt zowel voor gemeenten in hun contractering als voor aanbieders in de uitvoering, en het is verre van wenselijk. Professionals worden immers ondertussen geacht de juiste (passende) zorg te bieden aan kwetsbare kinderen, jongeren en gezinnen.

Gezamenlijke reactie op de internetconsultatie

Het NIP heeft inmiddels al enkele bezorgde signalen van leden ontvangen over het wetsvoorstel. Wij nemen die signalen, samen met bovengenoemde punten, mee in een gezamenlijke reactie. Daarin nemen we ook onze zorgen mee, zoals het uitsluiten van vormen van jeugdhulp, de beheersbaarheid, de draadkrachtmeting van gezinnen en het inperken van het verwijsrecht. Het NIP werkt samen met andere beroepsverenigingen binnen het SBJ aan die gezamenlijke reactie op de internetconsultatie. Zodra die reactie gereed is delen we deze onder meer in de nieuwsbrief.

Wil je zelf reageren op de internetconsultatie Reikwijdte Jeugdwet? De consultatie biedt de mogelijkheid om als individuele psycholoog te reageren; dat kan tot 13 april 2026.